Fiesta, fiesta fiesta... Carnaval de ORURO (y Cochabamba tambiΓ©n)!
Carnaval Lotte, dat was bij ons begin maart! Wat grappig dat dat in Bolivia een andere datum heeft. Uhm, nou dat heeft het eigenlijk niet, begin maart... dat is ook carnaval in Bolivia (schaam). Ja ik weet het, ik ben ontzettend laat hiermee maar ik ga het jullie toch vertellen. Toch hoop ik het te beperken tot een korter verhaal want ik heb nog zoveel meegemaakt ná carnaval, dat ik door de bomen het bos al niet meer zie. Het is natuurlijk (ja ja) mijn eigen schuld dus ik hoop dat ik het ergens weer een beetje bij kan werken zodat ik niet zo erg meer achterloop. Ik heb al van mensen begrepen dat ze andere blogs volgen om maar op de hoogte te zijn van mijn verhalen, oooeeeeps.
Carnaval dus. Begin maart was het niet alleen in Nederland carnaval, nee ook Bolivia moest er aan geloven. Dit is een belangrijk feest in Bolivia, echte feestdagen en iedereen heeft ook 2 dagen vrij de maandag en dinsdag. Zaterdag en zondag is meestal groot feest, maandag en dinsdag wordt Pachamama geëerd (Moeder Aarde) en worden de huizen en winkels gezuiverd doormiddel van bijzonder stinkende rookvuurtjes. Het is hier ook veel sterker religieus gericht en het mooie is dat de katholieke traditie hier versmolten is met de inheemse.
Het op één na grootste carnaval (Rio is groter) bevindt zich toch echt in Bolivia, het staat op de UNESCO lijst voor cultureel erfgoed en volgens mijn Lonely Planet (reisgids) móést je hier bijzijn indien je in Bolivia was. Er dansen rond de 30.000 mensen mee, 10.000 fanfaremensen en er zijn zo'n 300.000 toeschouwers. Het feest is religieus gericht en het gaat erover dat de duivel knielt voor de heilige maagd (even heel kort en globaal). Er dansen dus ook allemaal duivelse figuren mee en ook engelen. De optocht zelf duurt van 7 uur 's ochtends tot de 3 uur 's nachts, lang he?! Nouja, dat geloof je dan maar en dan ga je natuurlijk ook. Ik had van te voren al een plaatsje gereserveerd op de lijst van de taalschool omdat ik al veel dingen gelezen had over hoe lastig het was om alles te regelen en dat het heel duur zou zijn, leek de taalschool mij wel een erg makkelijke oplossing. Veel andere vrijwilligers gingen mee, dus het was een gezellige groep met heeul veel mensen.
Vrijdag gingen we op pad met onze begeleiders van de taalschool. Dit was één leraar (Ronald) en de man van een lerares (Ariël, geen zeemeermin maar een mannennaam), hij had namelijk familie wonen in Oruro waarbij we zouden slapen. Nu kon de reis van 4,5 uur naar Oruro beginnen! Dit is ondertussen echt een klein eindje geworden, eitje. De weg naar Oruro is erg mooi. We moesten een stuk stijgen want Oruro ligt zo'n 1500 meter hoger dan Cochabamba, op 4000 meter. De weg is ook erg mooi, veel (heel veel) bergen en overal kronkelende wegen. Ook zie je af en toe eens een huisje tussendoor. Hier wonen dan ook echt mensen, in de middle of nowhere! Ik had al helemaal verwacht dat ik weer gigantisch misselijk zou worden van de reis maar het viel heel erg mee. Misschien is dat uitzicht wel een goede remedie , had het gewoon te druk met kijken ;-). Na een iets vertraagde rit kwamen we na 5,5 uur aan in Oruro. Ik was hier al 1 keer eerder geweest, op doorreis naar de mijnen, en toen vond ik de stad al helemaal niks. Half afgebouwde huizen, nergens mensen = echt een beetje een spookstad. We kwamen ook de stad binnenrijden en NERGENS hing iets van een affiche of poster of aankondiging: en dan praten we over een enorm carnaval, jawel.
We reden via via naar het huis van de familie van Ariël. Dit was een klein huis en dan nog niet eens klein van weinig ruimte, want we konden er met 8 slapen, maar ik kon er nauwelijks staan. Ook de deur door zonder bukken ging niet en ik was nog lang niet de langste hahaha. Er was een compacte huiskamer met 2 slaapkamers, waar heel kundig heel veel bedden in gepropt stonden. Ook de badkamer was apart, want er was een douche maar die werkte niet. Wij dachten dus dat de familie wel een andere douche zou hebben.. maar nee. De douche werd dat weekend wel ‘een keer' gemaakt, maar haast hadden ze niet, zo grappig.
Na een snel avondeten gingen we op weg naar de vooravond van carnaval. Hier zou al wat gefeest en opgetreden worden. We kwamen aan in het centrum en opeens blijkt Oruro best een mooie stad te zijn, zolang je je maar in het centrum begeeft! We hebben die avond nog leuk gedanst op verschillende muziek (1 jongetje van jaar of 12 met een dijk van een stem, wow) en Tessa en ik hebben de hele avond onze biertjes gedeeld, omdat 1 biertje p.p. nog net te veel van het goede is (maar ik begin te leren hoor haha). We hadden helemaal het plan niet om het laat te maken, maar het werd zo nog 3 uur. Oeps, want de volgende dag was het 7 uur opstaan.
De dag erna werden we allemaal veel te vroeg wakker gemaakt door de wekker. Na een goed ontbijt vertrokken we naar Carnaval! Onderweg moesten er natuurlijk spuitbussen gekocht worden. Hier in Bolivia is het de traditie om elkaar met carnaval onder te spuiten met schuim en in warme gebieden met water en verf. Oruro is k-k-koud dus het werd alleen schuim ;). Ook poncho's waren niet geheel overbodig, want van schuim word je ook nat. Nog een pruik gekocht om het helemaal af te maken en we waren er helemaal klaar voor. Ondertussen had Ariël een doorgang gevonden door de parade heen, we moesten namelijk naar de andere kant. Wij blij, we wilden graag zitten en kijken. Helaas pindakaas, er stond al een rij en er mochten steeds maar een aantal mensen door. Nog niet zo'n probleem, totdat je ziet dat de doorgang max. 3 meter breed is, er 2 richtingsverkeer zou moeten zijn en dat iedereen duwt en trekt of zijn leven er vanaf hangt. Na zo'n 3 kwartier gewacht, geduw en getrek waren we ein-de-lijk aan de overkant. Gelukkig had iedereen zijn bezittingen nog, want die raak je zo ook wel snel kwijt. Het kijken was in één woord: Adembenemend! Geweldig! Super! (3 woorden dus) We zagen veel danseressen in bijzonder korte rokjes (leuk voor de mannen) die op een sierlijke manier liepen (niet echt dansen dus), maar diep respect want de hakken waren hoog en de route lang, zo'n 10 km. Dit werd na een tijdje afgewisseld door Caporales, deze dansten wat heftiger en dit was ook met mannen erbij. Er was veel gestamp, veel geklap en gejoel en erg leuk. Onder het kijken moest dat schuim natuurlijk gebruikt worden en er werden dus regelmatig schuimgevechten gehouden op de tribunes... pfoeh ik was vaak de klos! Lang leve mijn poncho, als ik die niet had...
Er was nog een heel gedoe met de plaatsen trouwens. We zaten eerst een rij te laag en toen we hoger wilden gaan zitten, bleek dat er 2 plaatsen misten. De organisatie had -duh- dubbele kaartjes verkocht en de mensen onder ons wilden eerst niet meewerken. Uiteindelijk hadden we wel allemaal een plaatsje. Grappig detail: de mevrouw voor mij vroeg enigszins geïrriteerd of ik mijn benen a.u.b. wilde intrekken, ze staken in haar rug. Die heb ik toch maar even uitgelegd dat mijn benen nou eenmaal zo lang waren en dat intrekken gewoon niet kon hahaha. Over de veiligheid zullen we het maar niet te veel hebben, houten planken als bank die op een wankele steiger stonden. De achterste, hoogste rij had ook geen rugsteun dus je moest zelf maar zorgen dat je niet viel. Hier kwam je ook door een gammel houten trapje, achteraf best komisch.
In de middag kregen we de lunch gewoon op onze plaats, zodat we maar niks zouden missen. Ik was ook nog zo naïef dat ik niet weg durfde te gaan omdat ik dan bang was dat ik OPEENS de beste groep zou missen, onzin natuurlijk, maar dat is achteraf praten. Ik had me dus een houten kont, un-be-lie-va-ble! De optocht werd in de middag steeds beter en 's avonds zouden de echte toppers komen. We hadden rond 8 uur alleen zo'n houten kont dat we maar naar huis zijn gegaan. Het was misschien beter om later gekomen te zijn, maar ik heb toch gigantisch genoten!
Die avond vroeg Ariël wie er nog mee uit wilde gaan. Iedereen (behalve 2 diehards Marieke en Christie) wilde liever slapen, want Ariël had verteld dat we er die ochtend uitmoesten om 5 uur, want dan zouden de fanfares samen optreden en het scheen spectaculair te zijn. Slapen werd het dus voor mij, ook wel lekker hoor.
De volgende ochtend ging de wekker dus erg vroeg en we waren helemaal klaar om te gaan. De andere mensen sliepen alleen nog, klein misverstandje de avond ervoor. Ik nog snel bij Ariël gaan checken (die sliep in zn auto en wachtte daar ook op ons) en een kwartier later konden we gaan... dachten we. De groep in het andere huis (er waren 2 groepen) was nog niet klaar, dus toen die er ook waren vertrokken we echt. We klommen naar boven op 1 van de tribunes en wat een volk was er nog zeg! Je kon prachtig uitkijken op het feestgedruis beneden en het zag zwart van de mensen die allemaal tegen elkaar aangedrukt aan het feesten waren, heel leuk om te zien want deze mensen waren al bijna 24 uur aan het feesten en drinken.
We zagen alleen maar 2 bands. En die speelden wat, maar niet veel. Dat was wel jammer, maar het was ook leuk om die mensen te zien ,ook de zonsopgang bood welkome warmte. Later nog even gevraagd aan Ariël of we nou te laat waren, maar wat bleek.. er waren gewoon maar 2 bands die wilden spelen. Al 5 jaar was die traditie er niet meer en dit jaar weer voor het eerst. De meeste fanfarelieden wilden denk ik gewoon slapen, en groot gelijk!
Na de zonsopgang was het traditie om naar de kerk te gaan. Hier kan je namelijk afdalen in het mijnmuseum (heel grappig, gewoon in de kerk) om een ode te brengen aan Tío, een soort afgod van de mijnwerkers, je brengt dus eigenlijk een offer aan een soort duivel. Gelukkig waren we er vroeg bij, want het werd erg druk achter ons. Ook zo grappig, voor extranjeros (buitenlanders) kostte de entree 10 Bs (1€) meer dan voor de Bolivianen, raar he?
Na het bezoek aan het museum (niet heel spannend) nog snel een bezoek gebracht aan een carnavalsmuseum (ook niet heel interessant) en toen weer naar huis. Na de lunch zouden we vertrekken naar de thermale baden en weer terug naar Cochabamba. Na de lunch vertrokken we niet. De taxichauffeur die uit Cochabamba moest komen om ons op te halen was natuurlijk te laat, zo'n 2 uur. Hier moesten we wel op wachten, want ja.. met 15 man in 1 auto gaat zo lastig!
Nog even snel de thermaalbaden in (denk geen Sanadome, maar meer groot vuil zwembad met warm water) en op naar huis. Dit keer meteen gaan slapen en niks van het uitzicht gezien haha. Het was méér dan geslaagd, wat een weekend!
Ik pak hier ook even het carnaval van Cochabamba bij, dit was de week erna maar dan kleiner en maar 1 dag. Heel grappig, elke stad heeft in een andere week zijn ‘carnaval' met optocht enzo, ging nog tot 3 weken na het begin van Carnaval door, goedemorgen!
Annemieke (de lerares van de Nederlandse School hier in CBBA) had kaartjes voor ons geregeld, en het waren goede kaartjes! We zaten eerste klas helemaal vooraan en we konden alles dus perfect zien. Ook stonden er geen hekken, dus je kon zo de optocht in lopen. Nu zou ik geen 10 uur meer blijven zoals ik Oruro, dat vonden mijn billen echt niet fijn!
In de ochtend zou de militaire parade zijn. Hier wilden we natuurlijk bijzijn. We hadden al helemaal bedacht dat al die militairen zo sexy strak in pak zouden komen en mooi zouden marcheren... JAMMERRR! Eerst kwamen er lopende condooms langslopen die condooms strooiden, het schijnt namelijk dat 9 maanden na carnaval bijzonder veel kinderen geboren worden;-). De militaire parade was meer zoals in NL (alleen iets slechter). De militairen waren in opleiding en moesten verplicht meedoen. Ze hadden allemaal thema's, van verschillende films tot baby's in echte luiers (geen grap). Dit duurde vrij lang maar na een tijdje begon het echte carnaval. Dit was leuk, maar rond lunchtijd ben ik lekker even weggegaan en pas een paar uur later weer teruggekomen. Toen begonnen de goede groepen ook en ik heb genoten. Iedere vrouw is wel het publiek uitgehaald (gringa's he) om te dansen en de dansen zelf waren ook veel intensiever een mooier om te kijken. Super leuk om naar te kijken, maar op een gegeven moment weer lekker naar huis gegaan, genoeg carnaval voor dit jaar!
Carnaval bij Salomon Klein: Hier werd natuurlijk ook nog een beetje carnaval gevierd, dit vooral door de kinderen té veel snoep te geven (= hyper = niet slapen = daarna huilende en jengelende kindjes), veel ballonnen op te hangen en natuurlijk werd ook het weeshuis gezuiverd met zo'n rookkacheltje, blegh. Tijdens de lunchbijeenkomst moest iederen komen en werden alle mama's en vrijwilligers door de directrice gezegend met confetti. 1 handje voor liefde, 1 voor gezondheid en 1 voor energie. Ook kregen we serpentine omgehangen en allemaal wijn. Dit moest je dan eerst eren aan Pachamama (gooi maar op de grond!) en daarna opdrinken . Geslaagde dag!
Nou lieve allemaal, dit was het weer ! Carnaval kan ik van mijn lijstje afstrepen, nu nog Jungle, Campo (platteland) en nog veeeeel meer. Ik heb het druk, maar ik doe mijn best
Hoe is het in Nederland? Heb al diverse tropische berichten vernomen, straks is mijn bruine velletje helemaal niet meer speciaal
En lieve allemaal, ontzettend bedankt voor alle reacties bij de berichtjes, ik word er elke keer helemaal vrolijk van als ik ze lees! Dus blijf zo doorgaan, vind ik leuk hahaha
Besos Lotte
Profe Lotte, un dΓa en Buena Vista!
*tromgeroffel* hier is de echte lange blog over mijn werk bij Atiy!
Ik heb in de vorige blog al wat uitgelegd over de comedor (eetzaal) en ik zal nu snel de rest nog even bespreken.
Atiy heeft verschillende dingen in Buena Vista:
De school: Groot gebouw apart van de rest, 800 leerlingen, allemaal in uniform, nieuwe lokalen in aanbouw, overal zie je wel iets van Nederland terug (in de sportkleding, de bordjes op de lokalen)
De guardería (kinderopvang): voor de kleinste kids, opgevangen zodat ouders kunnen werken, ook deze kinderen in uniform, heel schattig. Dit valt meer in het straatje van de nonnen waarmee Atiy samenwerkt.
Medische post: verpleegster, dokter, tandarts, goed verzorgd, gratis consulten voor de armsten
Winkel: Gerda's project (vrijwilliger), tweedehands kleding voor een heel klein prijsje, speelgoed voor heel klein prijsje, groot succes
Apoyo Escolar: huiswerkbegeleiding voor allerarmsten, verderop meer uitleg.
Moestuin: verbouwen van groenten en fruit, leuke tuinman helaas ontslagen door de nonnen
Dit alles is onder de geweldige leiding van Anna, de drijvende onuitputtelijke en altijd actieve kracht achter Atiy!
Dit was even alles heel kort, ik leg de dingen die ik doe hieronder uitgebreid uit (maar ik heb me ingehouden hoor!)
's Ochtends werk in in de Kinder, de kleuterklas. Er zijn twee kleuterklassen, maar ik ben de vaste ‘hulpjuf' in Kinder A (de andere klas is Kinder B). Er zitten in elke klas 35 kinderen, lekker volle bak dus. Ook zitten we nu in tijdelijke lokalen omdat er nieuwe lokalen worden bijgebouwd (de school groeit uit zn voegen) en de lokalen zijn dus vrij klein.
Kinder A is een leuke maar drukke, hele drukke klas. Gelukkig hebben we profe (profesora, juf) Marina voor de klas, een grote vrouw met een hele luide en strenge stem die de kids in toom houdt. Ze is wel heel aardig hoor, maar die dijk van een stem komt vaak goed van pas. De kinderen hebben ook ontzag voor haar (zou ik ook hebben, daar kan je bang van worden hoor ;)) en dat is het belangrijkste.
De kinderen zijn dus 35 bengeltjes die soms luisteren en vaak ook niet. Ze dragen allemaal een uniformpje, heel lief. Het is een soort groengeruite jurk over de kleding heen. Er zitten veel hyperactieve kinderen bij die gewoon NIET stil kunnen zitten terwijl anderen bijna hun mond niet opentrekken en altijd lief zijn (yes!). De lessen vind ik goed. Ze hebben veel themalessen (getallen, kleuren, lichaamsdelen etc) en daar maken ze dan opdrachten mee. Sommigen zijn niet echt fantastisch maar het valt me nog heel erg mee. Ook leer ik leuke woorden bij in de knutseltrant, de mooiste die ik tegenkom is het woord voor plakband. Ik weet niet precies hoe je het schrijft maar je zeg djoerex, wat ontzettend klinkt als durex. Ik keek dus wel even vreemd op hahaha. Ik loop tijdens de opdracht door de klas en zeg tegen iedereen dat het heeeel mooi is en dat het heeeel goed lukt (ze zijn niet zo complimenteus) en ik help ze als dat nodig is. Ook probeer ik orde te houden als Marina huiswerk in de boekjes aan het schrijven is. Ze krijgen hier huiswerk ja! Best wel leuk hoor, teken lijntjes, teken stipjes, teken 1'en, 2'en. Een aantal keer heb ik ook zelf voor de klas gestaan, help! Nee viel goed mee maar de leraressen moesten naar een vergadering en toen moest ik ze ‘maar Engels' gaan leren. Geen succes, de kinderen zeggen áltijd dat ze het weten terwijl ze het dus niet weten. Ook blijft er niks hangen en ik ben toch echt van mening dat ze misschien eerst Spaans beter moeten leren, want dat ligt hier ook niet bijster hoog. Halverwege heb ik ze dus maar aan een tekening gezet, dat sloot nog aan bij die les want Engels leren aan 35 onrustige kleuters is geen succes.
Heb ook 1 keer in de andere klas gestaan, bij profe Olga. Ook een aardige vrouw met autoriteit maar die kinderen waren RUSTIG! Gewoon rustig, ze waren aan het eten en het was rustig, ze tekenden en het was rustig en ik stond perplex. Er zit daar ook een jongetje (Luis Angel) met een super hoge stem, nog hoger dan alle meisjes, heel grappig want hij praat ook heel veel *pieeeeeeep in je oor*. Nou denk je, huh, Luis Angel, vreemde naam? Nee hoor, zo hebben we er wel meer. Luis Angel spreek je uit als Louis Angel (van een wesp, dus niet op zn Engels) en zo hebben we ook een jongen Clever, wat je uitspreekt als Klebber. Dan sta je wel even raar te kijken hoor . De ouders weten ook echt niet hoe ze hun kind nou noemen, vinden het gewoon mooi klinken hahaha.
Om 10 uur is er Recreo, de pauze. Ze krijgen dan een schoolontbijt (melk, chocomelk met cakeje), vrij ongezond nog, maar het is goedkoop. De kinderen hebben zelf ook nog snoep bij, dit kost hier namelijk 5 eurocent voor een grote zak en ouders redeneren dat het meer vult dan een broodje (is waar) en dat de kinderen het lekkerder vinden (ook waar). Helaas denken ze hier niet zo in de gezondheid. In Nederland kan je dat bijna niet voorstellen, maar hier is het zo normaal!
Recreo betekent ook een grote stapel schreeuwende, rennende, vechtende, spelende kinderen en dat maakt me een lawaai. Ook omdat de ruimte waarin ze spelen (binnen) nogal hoog is en alles weerkaatst. De hele pauze ben je ongeveer bezig om kinderen van stapels stoelen te plukken, ze te laten stoppen met vechten, sommigen met de kop in de kliko (hier prullenbak) te gooien etc. Dat kop in de kliko werkt goed, kind ondersteboven erboven hangen en dan iets laten zakken. Gegarandeerd dat ze de pauze lief zijn en de rest van de kleuters liggen dubbel van het lachen.
Nu is het ook zover dat ik allemaal aapjes aan me heb hangen en dan moet gaan lopen, grootste lol. Ook moet ik kinderen ‘redden' die aan het dollen zijn met anderen. Komen ze aanrennen: PROFE LOTTEEEEEEE, ayudame (help me) en krijg ik BAF (ze rennen zo tegen me aan) een dikke knuffel. Ik heb sowieso geen knuffeltekort. Als ik binnenkom (dan is de les al even bezig) stormt de helft op me af om even te knuffelen, heel leuk! Jammer dat de les wel meteen verstoord is hahaha. Maargoed, ik ben dus 'profe Lotte' en dat bevalt me goed.
Na school gaan we met de kindjes die overblijven naar de ‘grote school' toe. We moeten op de weg daarheen zorgen dat er geen kinderen overreden worden/weglopen/in de sloot vallen. Eenmaal bij school zit mijn taak erop en ga ik naar het ‘hoofdkwartier' van Atiy.
Dan even zitten en daarna eten in de comedor (de eetzaal). Elke middag komen hier rond de 200 (pin me er niet op vast) kinderen eten, volle bak dus. Gerda en Rink, 2 vrijwilligers, hebben ecologische wc's gebouwd (er is geen water nodig) en een tandenpoetsproject opgezet. Na het eten moet iedereen dus tandenpoetsen (tandenborstels zijn uitgedeeld) en de kinderen helpen ons met het uitdelen van tandpasta. Er zitten toch wel een aantal kinderen tussen die altijd proberen weg te glippen, maar ik denk dat dat er gewoon bijhoort ;-) Ik probeer me er niet te druk om te maken, maar het is zo jammer. De kinderen poetsen hier namelijk bijna nooit de tanden en eten veel ongezond eten. Het zou dus heel fijn zijn als ze allemaal als engeltjes gingen tandenpoetsen haha. De baños (wc's) zijn wel heel populair, de meesten hebben geen wc thuis dus dit is genieten. Veel komen echt om hier te poepen (heerlijk) en er staat altijd een rij. Na een uur sluiten we hem ook gewoon, we kunnen geen eeuwen bezigblijven en alleen kunnen ze hem nog niet gebruiken (dan komen ze er niet vanaf, gaan ze klooien).
Lekker gegeten, getandenpoetst, geplast en gepoept en dan ... Apoyo Escolar! De huiswerkbegeleiding van Atiy. Hier zitten veel kinderen op die wel wat extra hulp kunnen gebruiken of die absoluut op school gehouden moeten worden voor een beter leven (want anders is het de straat op en dat is niet de bedoeling). Onder de bezielende en strenge leiding van 2 huiswerkjuffen wordt de huiswerkbegeleiding gedraaid. Het is een enorme drukke bende op de Apoyo maar er zit een systeem in. Elke jaarlaag zit bij elkaar aan een tafel en de juffen zeggen van te voren welke jaarlagen zij helpen. Wij (de vrijwilligers) gaan dan aan een tafel zitten en helpen de kinderen ook of gaan wat extra activiteiten met 1 ervan doen. Ik ga wel altijd bij de lagere klassen zitten, want het groep 7-8 werk is voor mij erg lastig uit te leggen in het Spaans, dus dat laat ik aan anderen over ;-). De kleineren kan ik wel goed helpen, dan snap ik namelijk de opdracht (altijd fijn) en is het ook nog mogelijk om het uit te leggen (vooral fijn voor de kids).
Vaak kijk ik (en de anderen) een beetje verbaasd naar het huiswerk, dat gaat hier toch wel heel erg anders dan in NL hoor. Wat je vaak ziet is kopieerhuiswerk en dan moeten de kinderen dus létterlijk een tekst overschrijven en het bijbehorende plaatje overtekenen. Ik heb even gevraagd wat het nut was, maar zo zouden de kinderen de letters beter herkennen. Jammer dat de kinderen alleen géén idee hebben wat ze schrijven, ze doen dat echt zonder er bij na te denken dus je hebt er helemaal niks aan. Maar het schijnt de manier te zijn in Bolivia, op de publieke scholen dan ...
Ook krijg je soms huiswerk tegen waar je mond echt van openvalt. Zo moest een jongen de levenscyclus van een kip tekenen. Dan denk je aan ei-kuiken-kip-oude kip, maar nee. Hier was het : ei - kuiken - kip - kippenpoot ! De huiswerkjuf legde dat doodleuk uit aan die jongen en ik stond met mijn oren te klapperen. Het is wel waar natuurlijk, maar hee: beetje cru ook wel. Ik had wel een leuk verhaal om tegen de rest te vertellen hahaha.
Nog 1 voorbeeld: tafels. De kinderen leren hier geen tafels (dus 2 x 3, 2 x 4 etc) maar gaan meteen aan het betere rekenwerk (waar je in NL toch een rekenmachine voor hebt). Ze hadden namelijk een truc geleerd in de les waarmee je lange rekensommen kon uitrekenen en die gingen ze als volgt oefenen: 3426 x 483920 = ??? en zo nog 15 sommen meer. En dan kunnen die kinderen uit hun hoofd geen 5x7 uitrekenen he. Ook tellen ze allemaal nog op de handen, zo erg!
Maargoed, het is een leuke bende en ik heb het gruwelijk naar mn zin. De kinderen hangen constant om je heen, geven je knuffels, maken vlechtjes in je haar, willen op de foto, willen zelf foto's maken, willen tafeltennissen, willen kletsen, willen aandacht, heel leuk dus! Je hoort ook overal, Hola Lotte, Hola Tessa, Hola Maarten, Hola Gerda enz.
Even wat leuke situaties op een rij:
- Jongen: Lotte, hoe oud ben jij?
- Ik: 18, jij?
- J: HUUUH, 18?! Ik 16. Dat is nog jong, maar wanneer wil jij kinderen?
- I: Uhm, nou voorlopig nog heel lang niet, hoezo?
- J: Hier is dat normaal hoor, zo vroeg kinderen, kan best.
- I: Wil jij zo vroeg kinderen dan?
- J: Nee ik wil eerst studeren
- I: (Denkt, yes wat verstandig) Ah heel verstandig, dan moet je wel een condoom gebruiken he als je seks hebt.
- J: (Baalt nu al dat ie over dit onderwerp begonnen is) Hmm ja, schuifel, gekuch
- I: Ga nog langer door met seksuele voorlichtingpreek (gnagnagna)
- Meisje tegen Tessa: Maarten is toch jouw vriendje?
- Tessa: Nee hoor
- M: niet?
- T: Nee, Lotte is mijn vriendinnetje
- M: (verslikt zich bijna, ogen worden groot als schoteltjes) NIEEEEET
- Ik: Jawel hoor, we gaan ook al bijna trouwen.
- T: Leuk he?
- M: HIHIHIHIHIHI, dat kan toch helemaal niet (haalt snel vriendinnen erbij)
- T: Ja hoor, echt waar
- Groep meisjes: hihihihihihihihihihi, is dat écht waar?!
- T en Ik: Nee hoor, grapje
- Groep meisjes: Pfieuw
- T en ik: Preek over dat dat helemaal niet raar is en heel natuurlijk (maar dat is hier echt best wel taboe en wordt raar gevonden)
- Gerda: Lotte, Doña Inez van de keuken vindt dat je mooie ogen hebt. Misschien moet je er straks maar eens even langs.
- Ik: Echt? Haha wat grappig, zal ik straks even doen (loop naar buiten)
- Eva de verpleegster: Lotte, Doña Inez vindt dat je mooie ogen hebt. Wat heb je dan voor ogen?
- Ik: Hahaha, ik heb groene ogen.
- Eva: Oja. (niet interessant)
- Ik loop naar de keuken
- Doña Inez: KIJK, KIJK, dat is Lotte, die heeft mooie ogen... ooooh wat zijn ze mooi (de andere kokkinnen liggen helemaal dubbel)
- Ik: Dankjewel!
- Kokkin: Wat heb je dan voor een ogen?
- Doña Inez: JA hallo, groene ogen natuurlijk, zoooo mooi ik wou dat ik zulke ogen had
- Kokkin: Oja. Nou oke. Ze zijn niet eens blauw, maar gewoon groen.
- Rest vind het ook niet zo interessant, maar elke keer hoor ik nu van Doña Inez dat ik zulke mooie ogen heb hahahaha.
Dit was het weer voor deze keer! Ik ga jullie de komende weken goed onderstalken met veel blogs, om weer een beetje bij te lopen.
De blog hierna is die over carnaval, ein-de-lijk!
Liefs Lotte
WAUW! De actie - het vervolg
Ten eerste: wat een lieve reacties weer op de blog! Ik had er al helemaal het vertrouwen in dat er een aantal kinderen geholpen kon worden. Anna was ook erg blij met de blog en ze merkte het effect ook meteen. Na 3 dagen kwam ze vertellen dat er al veel geld binnen was, waar ik natuurlijk best een beetje trots op was (op jullie natuurlijk, maar je snapt wat ik bedoel). Ze zou me aan het eind van de week een overzicht sturen.
Die zondag zat ik al vol spanning achter de laptop, ik was al zo benieuwd! Toen de mail binnenkwam, was ik even helemaal stil. Ik denk dat mijn ogen zo groot waren als schoteltjes en mijn glimlach bijna tot achter mijn oren kwam ... WAUW! Wat was er al ontzettend veel geld binnen, en van zoveel mensen die ik niet (of een klein beetje) heb ik zoveel geld gekregen. Ook de familie en vrienden en kennissen en collega's hebben geweldig veel gedoneerd en ik kon het gewoon al bijna niet geloven. Ik zat al bijna aan €700,-, ongelooflijk!
Afgelopen zondag heb ik het laatste overzicht gekregen en het zou kunnen dat ik stiekem een klein dansje maakte in mijn kamer. Er was weer geld bijgekomen waardoor het totale bedrag nu op €1200 staat, twaalf-honderd-euro! Anna is de dag erna meteen geld gaan afhalen om al voor een deel van de kinderen te betalen. Elke dag wordt er nu wat geld afgehaald (max is €500 per dag) om voor de kindjes te betalen, ik ben zo blij (en Anna ook, en de kindjes ook, en de ouders van de kindjes en en en ... )!
Ik wil alle mensen die al hebben gedoneerd hierbij alvast ontzettend bedanken, ik had nooit verwacht dat ik al zoveel geld zou ophalen, super super super! Nogmaals, dit overzicht is van zondagavond en als je al wel gedoneerd hebt maar hier niet bijstaat: Sorry! Volgende week kom ik met een nieuw overzicht van iedereen. Nou hier komen ze!
- Om te beginnen natuurlijk mijn ouders
- Lars, mijn broertje
- Mijn opa en oma
- Piet en Marian, mijn oom en tante
- Els en Piet, mijn tante en oom
- Karin en Harrie, mijn tante en oom
- Mijn collega's van ISI
- ISI
- De collega's van mijn moeder (Gemeente Nijmegen)
- De ouders van Tante Ellen
- De kaartclub
- Suzanne Engels
Lieve lieve allemaal, ik ben diep onder de indruk van alle gulle giften die iedereen gegeven heeft. Ook het feit dat er mensen tussenzitten die ik niet (of heel vaag) ken, vind ik geweldig! Ik kan hier zo nog een bladzijde superlatieven aan toevoegen, maar dat ga ik niet doen. Ik wil jullie allemaal ontzettend bedanken, ik had nooit gedacht dat ik zoveel geld kon ophalen.
Ook mijn lieve medevrijwilligers wil ik even bedanken, omdat iedereen de actie ook gesponsord heeft, erg leuk! Zo kunnen hopelijk écht alle kindjes geholpen worden, maar ik heb er het volste vertrouwen in.
Heel veel liefs van Lotte (die heel erg blij en trots en verbaasd is, als dat nog niet duidelijk mocht zijn J)
DONEER! Een diner voor 2 = een jaar schoolgeld + eetgeld voor kinderen in Buena Vista
Lieve allemaal! Queridos familia, amigos y otros!
Ik heb nu 5 weken meegedraaid bij Atiy, een Nederlandse stichting die een school, gezondheidscentrum en een eetzaal (comedor) voor alle kinderen van de wijk Buena Vista heeft gebouwd. Anna Haarman, een Nederlandse vrouw die al 13 jaar in Cochabamba woont is de drijvende kracht achter dit project. Atiy ziet er mede door de steun van andere vrijwilligers steeds beter uit.
Ik zal eerst een (voor mij toch beknopte) inleiding geven over het project en de wijk. Dit wilde ik oorspronkelijk in een andere blog doen die hiervoor zou komen, maar ik draai het even om. Hoe langer dit op de site staat hoe beter en er is al druk gezocht naar sponsors in Nederland (waarvoor muchas gracias!), dus vandaar.
Buena Vista is een erg arme buitenwijk in het zuiden van Cochabamba. Op weg van mijn gastfamilie naar Buena Vista zie je de stad veranderen van een rijke, bruisende stad naar een arme, primitieve buitenwijk. De wegen gaan halverwege over van asfalt in keien en tegen de tijd dat ik bijna bij Buena Vista ben, zijn er alleen nog zandwegen met enorme kuilen. Met regen zijn de wegen dan ook veranderd in stromende rivieren.
Als je naar buiten kijkt vanuit je raam zie je overal op de berg huisjes staan. Dit zijn de huisjes van de meest simpele soort, goedkope stenen en een golfplaten dak dat is vastgelegd met stenen. Na nog wat gehobbel en gebobbel zijn we dan aangekomen bij Atiy.
Eerst is daar de school, één van de mooiste gebouwen van de wijk. Groot, goed afgewerkt zodat het een lange tijd meekan voor heel veel kinderen. Op het moment worden er lokalen bijgebouwd, het kinderaantal groeit stevig door naar de 700/800 kinderen.
Een eindje verderop is dan het andere deel van Atiy. Een omheind stuk wat door Atiy (Anna dus) en nonnen wordt beheerd. Er zijn hier verschillende dingen voor de buurt gehuisvest. De grootste zaal die er is, is de comedor. Hier kunnen de armste kinderen voor 1,5 Bolivianos een maaltijd komen eten. Dit is zo'n 15 cent en daar kunnen de gezinnen niet tegenaan koken. Deze comedor zorgt er dan ook voor dat de kinderen een gezonde voeding binnenkrijgen.
Hier wordt ook naar de wc gegaan (hebben veel kinderen thuis niet), tandengepoetst (zelfde verhaal) en er is een huiswerkklas voor degenen die dat hard nodig hebben. Alles voor een betere toekomst!
Ook is er een guardaria (kinderopvang), centro de salud (medische post) en een winkel, maar daarover in een volgende post meer.
Na dit alles gezien te hebben, wist ik zeker dat ik hier een donatie-actie voor op wilde zetten. Ik heb het er hier dan ook met Anna over gehad, zij weet namelijk precies wat er écht nodig is.
Ze vertelde me dat Atiy er nu wel steeds mooier uitziet, maar dat daarmee de overweldigende armoede van de gezinnen hier niet stopt. Elk jaar zijn er wel een aantal gezinnen die het schoolgeld niet kunnen betalen. Ook de comedor, waar de kinderen eten, is voor veel mensen veel geld wat ze niet kunnen opbrengen (dan eten ze thuis dus niet, of 1 broodje). Dit was elk jaar weer een probleem en Anna zei dat het geweldig zou zijn als het school en eetgeld van de kinderen voor een jaar betaald zou worden. Dit leek me een erg goede en noodzakelijke sponsoractie!
Anna wilde me ook laten zien waar de gezinnen wonen die in aanmerking komen voor sponsoring. Die middag zijn we op pad geweest naar een gezin met 4 kinderen. 2 daarvan zitten al op school. Nadat we de hoofdweg waren afgelopen, moesten we een stuk omhoog om bij een klein huisje aan te komen. 1 kamer was voor dat gezin, zo'n 12 vierkante meter waar een (gesponsord) stapelbed stond en een kookstel. Dit was alles wat ze hadden en toen ik vroeg waar de ‘baño' (WC) dan was, wees de oudste naar een paar stenen boven op de berg.
Het volgende huis was al niet veel beter. Ongeveer dezelfde grootte, maar dan zonder bed (alleen een 1,5 persoonsmatras waar 4 personen op lagen) en met een draad door de kamer heen waar kleren overheen hingen. Ook hier stond weer een gasstelletje om te koken en dat was het weer. De verhalen van de gezinnen waren veelal schrijnend. Het is voor deze ongeschoolde mensen erg lastig om werk te vinden en de sociale voorzieningen zoals in NL kennen ze hier niet. Dan is het gewoon pech gehad.
Na zo een aantal gezinnen gezien te hebben was het duidelijk. Dit moest en zou het project worden en ik hoop heel heel hard dat alle kindjes gesponsord kunnen worden.
En nu vragen jullie je vast af, wat gaat er dan gesponsord worden en hoe zit dat nou? Nu dus alles even op een rijtje:
Schoolgeld
Een jaar naar school gaan kost hier €20. Hiervoor krijgen ze elke dag een schoolontbijt (meestal cakeje -kost evenveel als brood en vult meer- en melk) en worden er wat activiteiten georganiseerd. Veel gezinnen kunnen dit dus niet elk jaar opbrengen voor hun kinderen die op school zitten. 200 Bs = €20 en dat is hier heel erg veel geld, zo'n 2 maanden huur voor sommigen.
Vooral in deze wijk is het erg belangrijk dat kinderen naar school blijven gaan, want anders zit een betere toekomst er niet in. Veel kinderen moeten ook de straat op om te verkopen en dat kan ten koste gaan van school. Met betaling van schoolgeld gaan de kinderen wel naar school.
Comedor (eetzaal)
Een jaar eten in de comedor kost €40. Hiervoor krijgen de kinderen 5 dagen per week 's middags een maaltijd bestaande uit soep, hoofdgerecht, toetje/fruit en drinken. Dit kost 1,50 Bs (15 eurocent) per dag wat voor veel gezinnen dus niet op te brengen is. Lunch is hier de hoofdmaaltijd van de dag en de kinderen eten echt heel veel. Het is dus bijna niet nodig om te zeggen dat dit ook erg belangrijk is, anders krijgen ze thuis weinig tot niks te eten.
Sponsor een heel kind voor een jaar!
Voor €60 kan een kind hier dus voor een jaar naar school en eten. Dit zijn echt de primaire behoeften voor deze kinderen hier. Veel kinderen moeten op school gehouden worden omdat ze hier vaak al op jonge leeftijd (11 jaar) gaan werken om extra geld binnen te brengen. Ook krijgen de kinderen anders niet voldoende voedingsstoffen binnen om goed te kunnen functioneren, er zitten heel wat ‘delgaditos' (dunne kindjes) bij.
Na dit hele verhaal vraag ik jullie dus ook om geld te doneren voor de lieve kindjes in Buena Vista. Elk bedrag is meer dan welkom en kan heel, heel erg goed gebruikt worden. Ik hoop dat ik heel veel kinderen en ouders gelukkig kan maken door ze met jullie hulp een jaar te sponsoren! Help je mee?
Donaties kunnen overgemaakt worden op het rekeningnummer van Anna Haarman. Dit rekeningnummer valt direct onder stichting Atiy maar het staat op haar naam.
Rekeningnummer: 3545 82 224
Op naam van: J.T.M Haarman
Omschrijving: Schoolgeld en eetgeld, Lotte van den Broek
Ik heb al van een aantal mensen gehoord dat ze willen sponsoren, daarvoor nu al ontzettend bedankt, muchas gracias a todos!
Wil je meer informatie hebben over de actie, de kinderen, de verhalen, de situaties of iets anders. Mail me dan gerust op [email protected]! Via de mail kan ik je meer informatie geven en ook een foto opsturen van een kindje dat je (deels) gesponsord hebt.
Ik hou jullie natuurlijk op de hoogte van de actie. Ook foto's komen er aan. Morgen is er een grote uitwisselingsavond van foto's en daar ga ik ook nog heel veel foto's krijgen van Buena Vista en de mensen. Die zal ik er dan zo snel mogelijk bij op plaatsen om een beter idee te krijgen van het project, de kinderen en de situaties waarin ze leven.
Nog maar een keer, alvast heel erg bedankt en ik hoop dat ik veel op mag halen! Ya muchas gracias a todos para ayudar a los niños!
Besos y un brazo, Lotte
Gevraagd: Liefde, aandacht en heel veel kusjes
Ein-de-lijk is daar mijn blog over een deel van mijn vrijwilligersproject, Salomon Klein. Kan je niet tegen poep en pisverhalen of ben je net iets heel lekkers (chocolademousse bijvoorbeeld, dat spreekt erg tot de verbeelding) aan het eten, lees dan vooral NIET verder. Ook is het weer een hele kluif om te lezen, ik kan het gewoon niet korter opschrijven.
Salomon Klein is een weeshuis in het noorden van Cochabamba. In dit weeshuis zitten kindjes van 0 tot en met 6 jaar, vanaf het moment dat ze naar de basisschool gaan (groep 3), worden ze overgeplaatst naar een ander weeshuis, waar ze blijven tot ze volwassen zijn.
In Salomon Klein wonen op dit moment 130 kindjes, onderverdeeld 7 salas (zaaltjes met kinderen), van sala 0 tot sala 6. De nummers van de salas lopen gelijk aan de leeftijd, dus in sala 2 zitten de kindjes van 2 jaar.
De salas bestaan uit 3 delen, de slaapzaal, de baños (badkamer, grote ruimte met verschoontafel wasbakken en potjes) en de speelkamer waar de kinderen zijn als ze niet slapen, niet op de pot zitten en niet buiten spelen.
Ik ga hier werken op maandag en dinsdag van 8 tot 5 (eigenlijk van kwart voor 8 tot half 6 want kinderen hebben natuurlijk nooit hun eten op om precies 5 uur). Het is heel fijn want het is maar 10 minuutjes fietsen op de heenweg > berg af dus ik hoef niet te trappen en 15-20 minuten terug > berg op en best steil, moet dus veel trappen.
Dit was even de algemene informatie, nu gaan we door met mijn, meteen al bijzondere, ervaringen van mijn dagen werken daar!
Vrijdag was het eindelijk zover, ik kon samen met Anna naar Salomon Klein. Toen we daar aankwamen, was het eerste dat opviel het constante aroma van een mengelmoes tussen pis en caca, oftewel, plas en poep... Heerlijk! Eenmaal binnen en (min of meer) gewend aan de geur, werd ik voorgesteld aan Nel en Annelies, 2 vrouwen uit Nederland die al jaren in Salomon Klein werken voor een aantal maanden per jaar. Nel zou mij even rondleiden, zodat ik alles wist te vinden, maar eerst ging ik kijken waar ik ging werken. Anna nam mij mee naar Sala 2, de kindjes van 2 jaar oud. Mijn eerste indruk was: DIE STANK! Ik zag mijn kindjes voor het eerst toen ze met zn allen op de pot zaten en geloof me, 20 kindjes op een rij die aan het poepen zijn is niet zo'n lekkere geur.
Ik wilde al weer teruglopen voor de rondleiding, maar Anna zei dat ik meteen bleef en dat zij weer ging. Nel zou straks wel komen voor die rondleiding, en voor nu succes met de stank en de poepbillen, hasta luego! Meteen in het diepe dus.
Ik heb dus 20 kindjes van 2 jaar oud op mijn sala en in het begin dacht ik dat ze allemaal gek waren geworden omdat ze me allemaal ‘mama' noemde. Later kwam ik er dus achter dat alle verzorgers/begeleiders/vrijwilligers/toevallige bezoekers ‘mama' of ‘papa' heten, dus...
IK BEN MAMA! Van 20 twee-jaar-oude schatjes. Zij zijn ook mijn zoons en dochters, mis hijos y hijas.
Maar goed, terug naar de potjes met poep. Ik stond daar dus als kersverse, naïeve, niet wetende vrijwilliger verwonderd te kijken naar mijn pas gekregen kindjes. Ze keken heel nieuwschierig terug en er kwam al 1 naar me toe lopen met -jawel-, zijn potje vol met diarree-achtige poep. Muchas gracias, qué bien! Daarna kwamen ze één voor één hun poepkunstwerken aan me laten zien, en ik mocht uitgebreid kijken én ruiken wat ze er van gebrouwen hadden. Ik was zo'n 1,5 uur wakker en het was half 10 's ochtends, dus dat was even wennen. Ik was (en ben) nog duidelijk geen die-hard en nog lang niet gewend aan de poepgeur.
Daarna gingen de mama's druk aan het verschonen en ik mocht met de kinderen die klaar waren de speelzaal in. Meteen begonnen alle kinderen die er waren je aandacht te vragen en te zeuren of ze het grote speelgoed mochten, denk hierbij aan van die fisher price borden waar je op knoppen kan drukken die dan geluid maken. Dat gaf ik natuurlijk gewoon, wist ik veel dat ze daar later om gingen vechten.. oeps!
Op een gegeven moment kwam er een meisje naar me toe, heel dun en fragiel, ik was echt heel bang dat ik iets zou breken als ik haar op zou tillen. Dit was Liseth. Liseth had ik lekker op mijn schoot gezet toen ik ineens iets warms op mijn been voelde, que pasa? Nou dat was dus Liseth en Liseth was helemaal niet verschoond en klaar, maar had geen luier meer aan en was van het potje rechtstreeks ontsnapt naar de speelzaal. Toen vond ze het nodig om mijn been als potje te gebruiken, en ik denk ook absoluut dat mijn been een goede taak als potje kan volbrengen, maar toch.. ik had toch liever gehad dat ze het op een plastic potje had gedaan haha. Maar het hoort er allemaal bij, die pisgeur van je broek valt toch niet op in het constante aroma en ik ben gelijk ingewijd J. Daarna kwam ik er gelukkig wel op tijd achter dat er nog 2 kindjes ontsnapt waren en voordat die op mijn broek/schoen/hand/ander lichaamsdeel of de grond of een ander schoon kind heen plasten, heb ik ze gevangen en weer de baños in geloodst.
De eerste dag ben ik vooral bezig geweest met kijken hoe alles gaat, wat de dagindeling is en wie de kindjes zijn en hoe ze zijn (druk, rustig, aanhankelijk, afstandelijk etc). Ook probeerde ik al wat namen te leren, niet heel onverstandig want ze luisteren over het algemeen niet heel goed naar me en al helemaal niet als ik ze met chico en chica aanspreek.
Na deze dag observeren kan ik jullie ook de dagindeling van de kids vertellen, dat is wel handig om te weten.
Mijn niños staan 's ochtends denk ik rond een uur of half 8 op. Als ik om kwart voor 8 aankom, zijn de meesten al in de speelzaal te vinden. Rond een uur of 8, kwart over 8 gaan ze eten. Ze moeten dan een trencito (treintje) vormen waarna ze naar de grote tafel voor onze sala lopen.
Daar aangekomen begint het gevecht van het netjes zitten en wachten in plaats van rondrennen door de hele zaal. Tegen de tijd dat ze allemaal zitten, krijgen ze een soort sojamelkiets te drinken met 2x een half broodje.
Tegen de tijd dat je 20 ondeugende koters weer de sala hebt binnengewerkt, gaan ze allemaal naar de baños, hup op de pot. Veel kinderen hebben een soort diarree, maar hier vinden ze dat gewone poep, als het echt waterdun is heb je pas diarree.. hmmm. Daar begint het grote plassen, poepen, wassen en aankleden. Ik ben nu een echte expert in ‘hoe kleed ik een kind zo snel mogelijk aan' en ik kan ook al luiers vouwen van vierkante doeken. Ze doen hier namelijk niet aan pampers, maar aan katoenen luiers die weer uitgewassen kunnen worden. Dit geeft helaas wel vaak een kliederboel. Hoe de billetjes gewassen worden is ook niet echt hygienisch, met een handdoekje worden alle billen afgeveegd en het wordt in gewoon water uitgespoeld, vind je het gek dat die poep er bijzonder uitziet?
Na de baños krijgt iedereen weer wat te drinken en wat te eten, dat kan een koekje of een stuk brood zijn. Ook komt rond deze tijd de verpleegster met drankjes en medicijnen en de kinderen vinden het geweldig. Er zijn er ook een aantal die hard moeten huilen als ze een dag niks krijgen, was dat in Nederland maar zo!
Na het drinken gaan we naar buiten als het lekker weer is of blijven we binnen met slecht weer. Buiten ziet het er allemaal superstrak uit, een mooie speeltuin voor de kids, zwembad wat niet gebruikt wordt en alles goed onderhouden. Hier kunnen de kinderen naar hartenlust spelen en rondlopen. Ook kan het zijn dat we buiten een educatieve activiteit gaan doen met mijn kindjes (als: we pakken een flesje en daar doen we bier/frisdankdoppen in tot ie vol zit. Daarna gooien we het leeg en beginnen we overnieuw).
Rond half 12 dirigeren we iedereen weer naar de eetzaal, zelfde ritueel als bij het ontbijt (rondrennen, gillen, vooral niet zitten). Dit is de grootste maaltijd van de dag en de kinderen krijgen best veel te eten maar het gaat altijd schoon op. Na het eten gaat iedereen weer naar de baños, ze krijgen een nieuwe luier om en dan... 1,5 uur rust!
De kindjes slapen namelijk van 1 tot 3 (meestal van half 2 tot 3 of van 1 tot half 3) en in die tijd heerst er bijna een serene rust in Salomon Klein. In die tijd ga ik ook lunchen met andere vrijwilligers (4 dames: Nel, Annelies, Annemarie en Toos die hier al een eeuwigheid komen, en nog een hoopje andere vrijwilligers dat elke dag verschilt). Deze tijd is voor de mama's en dus ook voor mij de tijd om de was te vouwen. Alle was die droog is wordt naar binnen in de slaapzaal gehaald en daar vouwen we alles. En geloof me, het is veel, heel veel was. Het vouwen zelf gaat me goed af, ik heb me gespecialiseerd in het vouwen van de doeken in vieren en daar maken de mama's dan weer luiers van.
Rond een uur of half 3 worden de kids dus weer wakker en gaan we, huppakee, weer naar de baños toe (stankiestank) zodat ze weer verschoond worden. Daarna is het nog even spelen met de kids waarbij ik hulp krijg van Theresa, een Duits meisje. De kinderen zijn deze periode óf heel lief (goed geslapen) óf immens lastig en huilerig (slecht geslapen).
Rond een uur of half 5 gaan de kids weer aan tafel, dit keer voor de laatste maaltijd. Opnieuw een flinke hoeveelheid eten en daarna gaan de kids wederom naar de baños toe. Dit maak ik niet mee want tegen de tijd dat ze uitgegeten zijn en ik de lepels en glazen afgewassen heb is het na 5 uur en dat betekent... VAMOS A MI CASA!
De dag zelf ik best intensief want de kinderen vragen heel veel aandacht, maar tegelijk krijg je er ook heel veel energie van als ze je gezellig komen knuffelen. Ik vind 2 dagen een hele fijne periode per week, dan heb ik lekker de afwisseling.
Ook heb ik gevraagd naar de reden van verblijf van de kinderen in Salomon Klein en de verhalen erachter. Het eenduidige en schokkende antwoord wat ik daar op kreeg: Uh ja, verbannen en achtergelaten, vrijwel iedereen. Bijna alle kindjes zijn ‘gedumpt' door hun ouders en vaak weet het weeshuis de reden ook niet. Bij veel kinderen kan je het helaas wel raden. In Salomon Klein zitten toch een flink aantal kinderen met een lichamelijke of geestelijke handicap. De kinderen met lichamelijke beperkingen (veelal voetjes die een heel stuk gedraaid zijn waardoor het moeilijk is om te lopen) worden meestal gedumpt omdat het voor de arme ouders niet mogelijk is om goed voor het kindje te kunnen zorgen. In mijn Sala zit bijvoorbeeld Juan Carlos, een schat van een jongen, altijd vrolijk en lief en aanhankelijk, maar met een gedraaide voet waardoor hij heel moeilijk loopt. Salomon Klein heeft voor operaties gezorgd zodat het hopelijk snel beter gaat.
Bij geestelijke handicap is dit ook vaak de reden, deze kinderen zijn enorm lief maar kunnen snel omslaan en hebben veel aandacht en zorg nodig. Vaak is het ook een last voor de ouders. In mijn Sala is dat Gabriel, een jongen met verschillende stoornissen, waaronder een vorm van autisme. Dit is wederom een schatje, maar met enorme stemmingswisselingen. Het ene moment brult hij het letterlijk uit van het lachen, het andere moment gilt en schreeuwt hij het uit van boosheid. Hij bonkt ook heel vaak met zijn hoofd heel hard tegen de muur, super heftig. Ook als hij geen eten krijgt, gaat het mis. Hij eet heel veel en heel graag en gilt ook boos als het voor hem te lang duurt.
Dan zijn er nog 2 kindjes waarvan ik het verhaal wel een beetje weet. Benjamin (spreek uit bengamien) is een half blinde jongen die 1 oog verloren is. In zijn 2 jaar oude leven heeft hij al heel veel meegemaakt en dat merk je ook aan hem. Hij is een tijd geleden gedumpt in een vuilcontainer. Zijn ogen waren al slecht maar doordat hij een aantal dagen heeft doorgebracht in een container vol afval, was 1 oog zodanig beschadigd dat dit eruit moest. Het andere oog is ook slecht, maar hij kan nog wel zien. Het trieste is dat er voor gehandicapte mensen in Bolivia zo'n slechte toekomst is, ze kunnen werkelijk niks en blinde mensen komen vaak niet de deur uit omdat er geen voorzieningen zijn.
Benjamin is een hele lieve en intelligente jongen als je alleen met hem bent. Dan praat hij honderduit (en dat doen er niet veel op mijn sala), praat me na en geeft me heel erg veel kusjes en knuffels. We kunnen dan heerlijk knuffelen en spelen en je hebt geen kind aan hem. Zijn er andere kinderen bij, dan wordt het anders. Benjamin wordt gewelddadig en kan kinderen tot bloedens toe pijn doen met slaan, schoppen, krabben en bijten. Ook de mama's worden regelmatig aangevallen, zo'n rare omslag.
Nadia is het volgende kindje. Ze is hier pas 2 weken en heeft nog een moeder (zoals de meesten overigens). Deze moeder weet ook dat Nadia hier zit en is haar al een keer onder begeleiding komen opzoeken. Ze kan alleen zelf niet voor haar zorgen. Nadia zelf is heel aanhankelijk en komt altijd bij me staan of zitten. Ook is ze dol op kusjes, maar van haar moeder moest ze niet veel hebben. Heel raar om dat te zien, want toen haar moeder haar een kus gaf rende ze snel weg, naar een andere mama toe. Moeders komen wel vaker hun kinderen opzoeken, maar ik vind het een hele aparte gebeurtenis.
Ook hebben we Nicolas, overdag een hele vrolijke en ondeugende jongen. Met slapen heeft hij ook geen probleem maar hij wordt standaard huilend en badend in het zweet wakker, roepend naar papa. Dat doet pijn om te zien, want hij is op geen manier te troosten en papa zal hij heel waarschijnlijk nooit meer zien.
Na deze dagindeling en verhalen over kinderen ga ik weer terug naar mijn leven als mama want er zijn nog wel een aantal bijzondere gebeurtenissen die ik jullie niet wil onthouden hoor (poep, plas, anyone?)
Dinsdag was mijn 3e dag in Salomon Klein. Maandag was er niet veel speciaals gebeurd, ik heb wat geoefend op de namen en dat was dat. Dinsdag leek ook een dag als normaal, maar schijn bedriegt. Het was heel warm en iedereen loopt altijd op slippers, dus die dag had ik datzelfde idee gehad. De mama's hadden er nooit problemen mee, dus hee: wat kon mij gebeuren?
Na het middagdutje werd iedereen langzaam wakker en naar de baños gedirigeerd om op de pot hun behoefte te doen. Hier was Angela het alleen niet he-le-maal mee eens. Want ja, waarom op de pot als het ook in de slaapzaal kan? Niemand had iets in de gaten en ik was Gabriel uit bed aan het halen toen ik ineens iets warms aan mijn teen voelde. Ik keek naar beneden en ik zag me toch iets dubieus geelgroenigslijmerigs aan mijn voet zitten! Jawel, ik was heerlijk in de drol van Angela gestapt, vers en nog lekker warm, jakkie. Na de rest van de kinderen de badkamer in te hebben gebracht ben ik maar snel naar de wc gerend om er nog het beste van te maken. Eenmaal thuis heb ik natuurlijk meteen mijn voet grondig, zeer grondig gewassen inclusief slipper. Voortaan dus absoluut dichte schoenen, ook al weet ik niet of poepsneakers nou zo'n goed idee zijn?
Poepverhaal 2:
Afgelopen maandag zijn er 2 nieuwe vrijwilligers bijgekomen, nichtjes van Nel. Die komen kijken waar hun tante altijd naar toe gaat en één daarvan werkt op mijn Sala. We waren aan het kletsen over vanalles en nog wat en het kwam over de poep van de kindjes. Ik vertelde dat eigenlijk alle poep wel een vieze kleur had (daar was ze het mee eens) en dat veel kinderen toch diarree hadden (niet alleen waterdun maar ook semi-dun vind ik diarree, was ze het ook mee eens). Ook zei ik dat vrijwel alle kinderen, en dan vooral de meisjes, luizen hadden. Dit alles vond ik opzich niet heel vreemd in een weeshuis met zoveel kinderen en ik nam aan dat de mama's hier ook op letten.
Tijdens de lunch kwam het gesprek dus op die diarree (lekker, zit je net pindakaas te eten, zie je het voor je?) en luizen en toen zeiden Nel en Annelies verontwaardigd dat dat echt niet normaal was en dat daar middelen tegen waren. De mama's zouden dit gewoon moeten doorgeven en luizenshampoo moeten gebruiken, maar dat had ik ze nog niet zien doen. Nel zou naar de verpleegster en naar de directrice, Emma, gaan om hier even over te praten.
En jawel, een half uur later tijdens het middagdutje van de kinders, komt er een delegatie van 4 personen aangestormd. Met vrij luide stem vragen ze of er luizenshampoo gebruikt wordt (de mama's zeggen van wel) en of de kinderen diarree hebben (de mama's zeggen 2 kinderen). Dan draait Emma zich naar mij en zegt heel subtiel: Zij heeft gezegd dat er luizen en diarree waren, vertel eens; gebruiken de moeders luizenshampoo? Ik kreeg twee dodelijke blikken naar me toe toen ik zei dat ik het niet precies wist maar ik dacht dat ze het niet gebruikten. Nel kwam al aangelopen met een dichte fles luizenshampoo, dat was dus gelogen. Ook over de diarree geven ze niet elke dag goed door hoeveel kindjes dat hebben.. zo raar! Nel legde me wel uit dat de Bolivianen over het algemeen wel vrij veel en om vrij nutteloze dingen liegen, dat had ik ook al vaker gehoord. Maar waarom zou je geen shampoo gebruiken? Wat is het nut?
De middag erna was uiteraard erg gezellig, met mama's die me niet aankeken en niet tegen me spraken dus ik was blij toen het 5 uur was. Gelukkig had ik de volgende dag weer 2 andere mama's.
De volgende dag vertelde ik het verhaal tegen de mama's die er heel hard om moesten lachen en gelukkig (GELUKKIG) begrepen dat ik het gezegd had. Ook hadden ze uitgelegd dat diarree dus alleen was als het waterdun was, and that was fine by me!
Deze dag (jawel, poepverhaal 3, begint het eentonig te worden?) kwamen ze de grote verbouwing in onze sala doen. Terwijl de kinderen op de pot zaten moest natuurlijk het doek van de omkleedtafel vervangen worden (dat kan natuuurlijk niet wachten tot daarna haha) en de kinderen vonden het enorm interessant. Vooral het gereedschap van de man (schaar, mes, schroevendraaier, hamer, spijkers) waren populair dus je moest echt opletten dat er niemand vandoor ging met een mes.
De kinderen moesten dus ook vrij lang wachten en dat deden ze niet allemaal keurig op het potje, begrijpelijk. Helaas was het feit toen wel dat er overal poep tegen de muren en op andere kinderen zat en gevaarlijk weinig poep ín het potje. Jummie, dat was lekker schoonmaken.
Daarna gingen we buitenspelen en opeens krijg ik de mededeling van Mama 1 (Jheanet) dat ik Jhunior even naar binnen moet brengen naar Mama 2 (Mariela) om hem te verschonen. Hij had zo gigantisch gepoept dat het via zijn broek naar beneden was gelopen zo zijn sok en schoen in, dat krijg je met dunne poep. De geur was ook weer absoluut heerlijk en als kers op de slagroom kon ik Mariela een zelfs voor elkaar gekregen om poep op zn t-shirt te krijgen, hoe dat kan gebeuren?
Na een grote schoonmaak en nieuwe schoenen konden we weer naar buiten, waar ik (heel lief) een compliment kreeg dat ik een echte mama was omdat ik hem zo goed verschoond had, blij momentje!
Nu is het voorlopig klaar met de poepverhalen, maar ik heb nog wel een wat smakelijker verhaal: een verjaardag (cumpleaños). Afgelopen dinsdag was de verjaardag van alle kindjes in Salomon Klein. In Bolivia vier je eigenlijk tot 4 jaar de verjaardag van kinderen niet, maar omdat het hier niet te doen is om iedereen apart zn verjaardag te laten vieren (ze hebben hier ook vrijwel niks voor zichzelf, buiten een bed en knuffel en tandenborstel), doen ze hier een aantal keer per jaar een grote verjaardag voor iedereen. Dit bestaat uit veel snoep, frisdrank, taart en ballonnen en elk kind krijgt een klein cadeautje (allemaal hetzelfde, kan er ook geen ruzie over komen). Dit was erg leuk om mee te maken, vooral de oudere kinderen waren door het dolle heen en kwamen met een big smile op je afrennen. En de mama's werden natuurlijk ook niet overgeslagen met chocola, taart en frisdrank, helemaal niet verkeerd dus J.
Weer een heel verhaal dus, over een paar dagen komt mijn Atiy verhaal erop EN nog een apart artikel over een sponsoractie die ik aan het opzetten ben voor de allerarmste kinderen van Atiy!
Muchos besos, Lotte
Nueva familia, lluvia y paros! (nieuwe familie, regen en stakingen)
Voor degenen die het nog niet wisten (ik denk dat iedereen het weet haha), loop ik een beetje achter met mijn blogverhalen. Ik ben nu dus 3,5 week terug als dit verhaal begint, oei oei oei oei.
Dan als eerste wil ik iedereen heel erg bedanken voor alle leuke en lieve reacties, van veel wist ik niet dat ze mijn blog lazen en ik vind het ontzettend leuk dat iedereen mijn lappen tekst blijft lezen. Elke keer weer een vrolijk momentje als ik bij mijn ‘page-views' en mijn reacties kijk, muchas muchas gracias a todos!
Deze zondag ben ik verhuisd. Ik heb afscheid genomen van mijn leuke gastgezin bij de taalschool (moeder Mabel, vader Mirco, dochters Analy en Keisy) en ze waren zo lief om mij naar mijn nieuwe gastgezin te brengen. Vrij bijzonder dat ze een auto hebben, want dat hebben niet zo heel veel mensen in die buurt.
Aangekomen bij mijn nieuwe gastgezin was het even schrikken, wat een enorm huis in een deftige buurt! Dit was wel even andere koek, mijn oude gastgezin stond ook met grote ogen te kijken naar een villa-achtig vrijstaand huis van 2 verdiepingen. Dit is best wel bijzonder in Bolivia, je vindt hier zulke grote contrasten.
De familie bestaat uit 5 personen (moeder Theresa, vader Gabriel, dochters Gabriella en Valeria en zoon Ricardo) en oma Luz en hond Chato lopen er ook rond. Ook -SHOCK- hebben, ze een empleadora, een hulp die er 6 dagen per week is om te koken, schoonmaken en andere huishoudelijke taken te verrichten. In Nederland is dat bijna niet voor te stellen, maar hier is dat vrij normaal als je wat geld hebt. De hulp heet Adela, een lief meisje van 21 jaar die er al 3 (!!!) jaar werkt. Ze moet altijd heel hard lachen als ik iets niet weet in het Spaans of als ik een fout maakt. Een klassieke fout is wel dat ik zeg: ‘yo he lavado mi caballo/cebolla' terwijl ik bedoel ‘yo he lavado mi cabello'. Deze 3 woorden haal ik vrij veel door elkaar en dat kan voor veel rare zinnen zorgen. In de eerste zin zeg ik namelijk dat ik mijn paard (caballo) of ui (cebolla) gewassen heb, terwijl ik wil zeggen dat ik mijn haar (cabello) gewassen heb. Hier kan Adela dan een kwartier lang heel hard om moeten grinniken, heel grappig.
Gabriella, de oudste dochter, is getrouwd met een Nederlandse man, heel leuk. Ze is nu druk bezig met inburgeren, waar ik help als overhoorder met een ge-wel-di-ge Nederlandse uitspraak ;-).
Ook heb ik hele leuke buren gekregen, in de vorm van een Belgisch stel, Maarten en Tessa. Ik had ze al eerder via de mail gesproken en ontmoet op de taalschool, en nu hebben ze mij als lastige buurvrouw gekregen. Dat lastige zul je aan het eind van de blog wel begrijpen...
Mijn nieuwe ‘casa' dus: knettergroot huis met in de achtertuin een apart huisje met 2 kamers, een badkamer en het washok/geïmproviseerde keuken voor Maarten en Tessa. In één van de kamers slaap ik. Het is ietsjes kleiner dan mijn vorige kamer, maar nog steeds helemaal prima met een bed, 2 stoelen en een kast en het beste... draadloos internet! En ik hoor weer mensen denken, uuh maar waarom duren die blogs dan zo lang? Je hoeft toch nergens heen voor internet? Jup, i know, maar ik heb het gewoon veel te druk hahaha.
Tessa en Maarten koken zelf, maar aangezien de meeste mensen weten dat het niet verstandig is als ik in de buurt van een fornuis/oven kom (koken is geen hobby), eet ik met de familie mee. Oma Luz eet in de middag ook mee, die woont hier namelijk om de hoek.
Het eten in de familie is opzich prima, maar nu hebben ze bedacht dat ik nog te weinig traditionele Boliviaanse gerechten ken en dat resulteert in af en toe wat ‘aparte' maaltijden die de familie zelf volgens mij ook niet zo lekker vindt. Ook het brood in de ochtend is wat bijzonder, normaal hebben ze hier 2 soorten veelvoorkomend brood, tortillas en maraquetes. Dit is alleen wel witbrood en we weten dat bruin brood natuurlijk veel beter is, met gezonde granen en tarwen en weet ik wat. Normaal ben ik wel van bruin brood maar dit brood is niet te kauwen. Het is heel compact (het lijkt alsof het al een paar weken ligt terwijl het vers is, dat belooft veel goeds) en dus bijna niet weg te krijgen, alleen met heuuul veel jam is het nog te doen ;). Voordeel is wel dat het dus wel goed voor de stoelgang is, maar lekker brood vind ik toch iets belangrijker haha.
Ook ben ik hier nog niet uit hoe het nou zit met het avondeten, vooral de eerste 2 weken was het vreemd. Avondeten is hier sowieso niet met de hele familie, want de lunch is de belangrijkste maaltijd die je met iedereen samen eet. Het is dan ook warm en veel, heel veel eten. ‘Probleem' is dat ik soms om half 9 - 9 uur nog steeds niet gegeten heb en dan begint mijn maag toch wel te protesteren (die doet ook mee met de stakingen en protesten, mijn maag past zich helemaal aan aan de cultuur). Hier begin ik de lastige buurvrouw te worden, want op een aantal avonden wanneer ik om half 9 nog geen eten had, kwamen mijn buurtjes aankloppen of ik niet wat van hen wilde eten... natuurlijk wilde ik dat wel, dus ik was de panschraper/vuilnisbak waardoor ik er weer tegenaan kon, totdat de familie dan een half uur later aankomt dat het eten aankomt. Dan heb ik geen honger meer, dus nu hebben ze door dat mijn Nederlandse Ik graag voor half 9 eten ziet als ze een hele dag gewerkt heeft, dat is dus wel erg fijn J.
Nu even een update van mijn leven buiten werk, mijn Salomon Klein (weeshuis) stukje komt over een paar dagen (mijn blog is weer eens te lang, sorry es en kim, dat wordt weer een USB stick!) en kom vooral terug om dat te lezen, want je wilt niet missen hoe mijn eerste dagen waren hoor.
Vrijdag voor dat ik overkwam naar mijn nieuwe gastgezin, heb ik gebowld met Tessa, Maarten en Marieke. Het was heel gezellig en vooral mijn bowlingtalenten kwamen erg goed naar voren (24 punten in 10 beurten, hoezo slecht?). Toen we dus fanatiek aan het bowlen waren, zei ik tegen Marieke dat ik één van de mannen naast ons herkende van een avondje uit van de week ervoor. Hij viel op omdat hij vrij lang golvend haar had en dat zie je hier niet veel bij mannen, vooral niet bij Bolivianen. 10 minuten later word ik met Tessa ineens in het Engels aangesproken met ‘I heard you speaking Dutch to each other, is that right?'/'Ik hoorde jullie Nederlands praten met elkaar, klopt dat?' door die jongen met het lange haar. HUH, bleek hij dus in NL gestudeerd te hebben en te wonen en hij was hier nu op vakantie. Hij wilde graag dat we een foto van hem en zijn vrienden maakten en deze dan doorstuurden, dat wilden we wel natuurlijk! Maar wat een toeval, op Samir na heb ik nog geen NL sprekende Boliviaan gezien.
Na ons bowlavontuur zijn we nog even wat gaan drinken en daarna naar huis gegaan, de dag erna gingen we weer feesten (Marieke en ik) dus we moesten ergens nog wel energie overhebben.
Dag erna dus, eerst ging ik naar Hans en Koen toe, 2 andere vrijwilligers. Zij wilden hun nieuwe appartement midden in het centrum even inwijden met een drankje en daar zeg ik geen nee tegen. Marieke kwam daar later ook nog heen en toen zijn we met zn allen uitgegaan , waar het erg gezellig was. Het was ook alweer bijna ochtend toen ik thuiskwam en ik moest de dag erna nog mijn tas inpakken, oeps.
De eerste week in mijn nieuwe huisje was toch wel bijzonder te noemen. De Bolivianen houden namelijk nogal van staken zoals jullie al gelezen hebben in de vorige blog. Deze hele week was het stakingen - demonstraties - wegblokkades - weer stakingen, waarom niet - wegblokkades - staken. Dat is natuurlijk nog niet zo erg, buiten dat je een beetje gekluisterd zit aan de buurt van je huis omdat taxi's met stakingen vaak het centrum niet in durven, maar het weer zat ook erg mee.. Niet dus.
Het regent hier nu al een maand lang veel, lang en hard. Het is na een hele periode van droogheid, dus de eerste 2 weken was iedereen blij en tevreden en gelukkig met de regen (ik natuurlijk iets minder). Na die 2 weken begon er toch wel een probleem te ontstaan, het komt hier nauwelijks voor dat het 3 dagen of langer achter elkaar regent en nu regent het al zo'n paar weken achter elkaar met af en toe een dagje rust. Dit kunnen de straten ook niet aan die dan in hele rivieren veranderen, niet normaal. Vooral in de armere wijken met zandpaden is het een drama want daar kan je niet meer rijden.
Het echte drama bevindt zich echter in andere plaatsen, te beginnen met de gigantische grondverschuiving in La Paz waardoor honderden mensen hun huizen en bezittingen zijn kwijtgeraakt. Ook hier dichter in de buurt (Quillacollo het buurtdorp en andere dorpen rondom Cochabamba) zijn getroffen door de regen en hele delen zijn overstroomd. Dit is dus wel even andere koek dan rivierwegen, gelukkig is de regen nu weer een beetje op zn retour.
Terug naar mijn dagen, door stakingen en regen zat ik vrij aan huis gekluisterd, maar gelukkig waren Tessa en Maarten er nog om mij gezelschap te houden, dat was gezellig. Ik zou dinsdag eigenlijk naar Atiy gaan (project 1), maar door stakingen ging dat niet door. Anna, de begeleidster, heeft namelijk een busje dat er uitziet als een trufi en die zijn nogal eens doelwit van stakers, niet zo slim dus.
Woensdag nog Spaanse les (dat doe ik nou elke woensdagochtend om het niveau een beetje op peil te houden) en 's avonds was natuurlijk het wekelijkse sportavondje met Wally, ik heb weer van deze volleybalvorm genoten, het was echt leuk.
Donderdag zou ik naar Salomon Klein gaan maar Anna kon niet bij mij komen om me te introduceren. De stakingen waren vandaag helemaal geëscaleerd dus het was niet slim om op pad te gaan dus we hebben toen voor vrijdag afgesproken, ik had er zin in! Ik was er al 1 keer eerder snel geweest, maar ik was heel benieuwd waar ik terecht zou komen en wat ik mocht doen.
Vrijdag, maandag en dinsdag heb ik eindelijk gewerkt in Salomon Klein, mijn ervaringen volgen in de volgende blog over een paar dagen maar ik vertel nog even wat over het weekend. Kan je merken dat ik van praten hou? Zoveel ik praat, schrijf ik ook dus straks heb ik een heel boekwerk, lo siento (het spijt me)!
Het weekend dus, heel enerverend! Zaterdag ben ik met de buren op stap gegaan om een fiets te kopen en waar koop je een fiets... natuurlijk, op de Cancha, de grootste markt van Bolivia/Zuid-Amerika waar alles te koop is behalve auto's J. Wij hebben eerst 2 nieuwe Belgische studenten, Lieselot en Sarah een beetje wegwijs gemaakt en daarna gingen we op naar het fietsgedeelte van de Cancha. Voor 42 euro, jawel, heb ik daar een mountainbike gekocht en Tessa en Maarten ook. Helemaal gelukkig met onze aanwinsten fietsten we richting huis. Over de Cancha met de fiets is een uitdaging en we kregen veel starende blikken, maar we hebben het gered. Toen we op een kwart waren begon het zachtjes te regenen (duh) en de lucht zag er niet veelbelovend uit. Omdat wij in onze dunne vestjes waren gegaan, want hee, lekker weer in de ochtend, zijn we gaan schuilen bij een barretje om wat te drinken. Na een uur en 2 drankjes verder was de regen nog niet gestopt maar we wilden wel gaan, dus als diehards die in NL/België wat gewend zijn qua fiets en regen gingen we op weg... Eenmaal thuisgekomen waren we zeiknat (tot op het ondergoed en dat is niet overdreven) en ik was uitgeput, berg op op deze hoogte is toch wat anders dan in NL hoor en ik sta nou ook niet bekend om mijn uitstekende conditie hahaha. Lekker warme kleren aangetrokken en ik kon er weer tegenaan!
Zondag ben ik met Tessa en Maarten lastminute naar Tarata gegaan, een dorpje hier niet ver vandaan, dachten we. Trufi gezocht en rijden maar, het was alleen geen half uurtje rijden zoals we dachten, maar een uur! Ik had even in de Nederlandse dichtbij en ver weg termen gedacht, maar hier is alles onder de 3/4 uur dichtbij. We hadden de pech dat we bij 2 cholita's in de auto zaten, de traditionele Bolivaanse vrouw. Het fijne is dat deze mensen zich niet zo vaak wassen en de hygiëne niet heel hoog in het vaandel hebben staan en ik had daar geen last van, maar Tessa.. Die was een soort van ingeklemd tussen voor: een cholita en achter: doek met spullen van cholita = stinkennnn! Die was erg blij toen ze uit de trufi kon stappen, waarnaar wij een klein oud dorpje zagen. Het leek net of er een oorlog was geweest, veel gebouwen stonden op instorten, in de straten had de tijd stilgestaan en er lagen overal stenen en bergen zand.. indrukwekkend wel. Na wat rondgelopen te hebben werden we gebeld door Hans en Koen met de vraag of we naar een voetbalwedstrijd van Aurora (profclub van Cochabamba) wilden kijken. Wij snel hup in de taxi en op naar het stadion zodat we nog op tijd waren, die kans wilden we niet laten liggen.
Daar aangekomen kochten we een kaartje voor 2,5 euro om binnen te komen, tussen de die-hard fans zaten we. De wedstrijd was erg leuk om te zien, de supporters waren gigantisch aan het schelden op de scheids en de spelers (het is dat je het niet hoort) deden volgens mij even hard mee. Het gaat hier toch wel wat anders hoor, de scheids/grensrechters moeten onder ME-begeleiding het veld afgehaald worden omdat de spelers nog wel eens uit hun slof kunnen schieten hahaha. Toch vrij apart, vind je niet? Ook kan het zijn dat de scheids zijn beslissing terugdraait als het publiek heel hard joelt dat hij de verkeerde beslissing heeft gemaakt, geen moment saai dus.
Na de wedstrijd die natuurlijk gewonnen was door team Celeste (lichtblauw, de kleur van Aurora), gingen we op weg naar huis. Het was een gekkenhuis en de taxi's vroegen de hoofdprijs omdat iedereen tegelijk naar huis wil. Ik stapte met Tessa en Maarten in de taxi waar we voor een heel klein stukje 15 bs (1,60 euro) moesten betalen en dat is hier echt heel erg prijzig, normaal is het maximaal 10bs. Onze straat is vrij onbekend maar ligt dichtbij een grote kruising, en die geven we dus ook altijd aan bij de taxi-chauffeur. Normaalgesproken is het geen probleem voor hem om 2 straten door te rijden om ons af te zetten, maar deze had daar geen zin in. Op de kruising zette hij zijn auto stil en zei hij dat hij niet verder ging.. wat? Ik hou ook al van discussiëren, in welke taal dan ook, dus ik ging de discussie aan: wij hebben al veel te veel betaald, is het omdat we wit zijn, dat soort dingen :P. Hij wilde niet luisteren dus wij zeiden, als u niet verder rijdt, dan betalen we niet en we stapten uit in de hoop dat hij ons toch thuisbracht. Maar nee, opeens haalde hij iets onder zijn stoel vandaan (is het een mes, is het pepperspray, ik weet het niet?) en kwam op ons aflopen. Nu waren we toch wel een beetje bang en hebben we betaald en zijn we gelopen, wat een avontuur!
Even terug naar de fiets van de markt. Dag 2 van gebruik ging de heenweg super goed, bergaf, wind in de rug, heerlijk! De terugweg was minder, want ik moest lopen.. band lek! Na een wandeling van 40 minuutjes kom ik thuis aan en zie ik Maarten klungelen met hun fietsen terwijl Tessa roept ‘JIJ OOK AL?!'. De band van de fiets van Tessa was ook lek. De dag erna ging ik op de fiets van Maarten geld halen even verderop. Op de terugweg: ketting eraf die er niet zomaar opgelegd kon worden, top! Miskoop?
Toen kwam Maarten weer in beeld die de banden (ja ook die van mij:D) heeft geplakt, wat een held! Nou doet mijn fiets het weer helemaal goed (even afkloppen) en ben ik meer dan tevreden.
Dit was het weer voor deze blog en ik beloof met heel mijn hart dat de volgende blog snel komt want ik moet nog zo veel vertellen want ik maak ook zoveel mee!
Toekomstige blogs:
- - Werk in Salomon Klein, weeshuis
- - Werk in Atiy, groter project van Anna
- - Carnaval in Oruro, oh wat was dat vet
- - Afgelopen 2 weken + carnaval in Cochabamba, ook leuk!
- - En nog veeel en veeel meer
Heel veel liefs y besos, Lotte (die uitgelachen wordt om haar naam omdat LOTE hier een 'stuk grond' betekent en je het hetzelfde uitspreekt)
Mezcla (mixje)
Buen dia!
Dit wordt een verslagje van de afgelopen twee weken. Er zijn niet veel spannende dingen gebeurd zoals met excursies, dus dit keer past het wel in 1 verslagje J. Sorry dat het weer zo lang duurde, maar de inspiratie was ver, heel ver te zoeken.
Na de 3 dagen Lllallagua hebben Marieke en ik afscheid genomen van Pauline. Ze ging weer verder, op naar Salar de Uyuni (grootste zoutvlakte ter wereld, grootte: provincie Utrecht) en daarna door naar Peru en Ecuador. Nu waren we nog maar met zn tweetjes over.
Spaanse lessen gingen weer goed, de presente, futuro en klein deel van verleden tijd geleerd en het viel allemaal erg mee (toen wist ik, naïef als ik was, nog niks over de hele spaanse verleden tijd). In de lessen heb ik van de leraressen ook het Boliviaanse spel Cacho geleerd. Het is eigenlijk een drankspel, maar in de les deden we het toch maar zonder drank, zo op de vroege ochtend. Het lijkt een beetje op Yahtzee, dus dobbelen, maar hier moet er ook 1 (of 2) dobbelsteen een halve slag gedraaid worden. 1 wordt dus 6, 2 = 5 en 3=4. Ik ga het hier niet helemaal uitleggen, maar het is leuk en ik heb het ook maar aangeschaft, dus iedereen krijgt het over een paar maanden te verduren, want dan ga ik het wel leren J.
Die vrijdagavond hadden 2 leraressen een groot aantal leerlingen uitgenodigd om naar een cafe in de buurt te gaan om Cacho te spelen (dus met drank), en er zou ook folklorische Boliviaanse muziek zijn. Het was echt heel erg leuk. We hebben geen cacho gespeeld, maar de muziek was heel erg gaaf en vrolijk en zomers en we hebben allemaal lekker gedanst. Eerst keken we wel een beetje raar, omdat iedereen opstond met een servetje/papieren zakdoekje en daar mee stond te hupsen en te zwaaien... HUH ? Toen heeft Tuki (lerares) uitgelegd dat dat een echte Boliviaanse dans was, van vroeger en dat die zakdoekjes erbij hoorden. Iedereen danst hier ook, ook een man van dik in de 80 stond nog vrolijk mee te dansen, leuk! Er waren verschillende bands in traditionele kleding en we hebben veel gedanst. Op een gegeven moment kwamen er bij een band dansers in traditionele kostuums dansen, dat was echt heeeeeel erg vet! Foto's komen uiteraard nog, maar ze waren een en al kleur en dansten een soort gevecht met hoofdtooien, veren, alles.
Rond een uurtje of 1 zijn we weer huiswaarts gekeerd, want Marieke en ik hadden besloten dat we de avond erna naar de film zouden gaan en daarna zouden stappen.
Hier in Cochabamba heb je het CineCenter, een enorm gebouw met onder andere een bioscoop. We hadden allemaal goede verhalen over Black Swan gehoord, dus daar gingen we heen. En o-mijn-god, wat was die film gruwelijk. Prachtig gemaakt, heel goed gespeeld, maar ik vond hem zo eng! Het was ook niet slecht gruwelijk, maar gruwelijk gruwelijk en na de film had je ook niet een gezellig gevoel ofzo, je moest er over blijven praten.
Na bijgekomen te zijn van de film (adem in, adem uit), gingen we uit. We waren niet helemaal in de partymood door, jawel, de film maar we hadden van leraressen gehoord dat je bij het CineCenter in de buurt goed uit kon gaan. Vol goede moed gingen we naar die boulevard, maar wat we daar toch tegenkwamen.. Het stond er vol met meisjes in veel te korte sexy jurkjes met heel weinig stof en glitters (yuk) en mannen die met hun hoofd in de gel waren gevallen en met bendes oorbellen en grote kettingen en armbanden om. Ik voelde me in een keer heel ongemakkelijk in mijn spijkerbroek met gympies. We hebben nog wat rondgelopen, de voors en tegens afgewogen (voor: we zijn hier nou toch, tegen: help, hier wil ik niet naar binnen!) en toen hebben we maar snel een taxi gepakt naar de binnenstad om daar naar een club te gaan waar mensen ook zonder problemen in een spijkerbroek liepen. Uiteindelijk toch een hele leuke avond gehad !
De volgende dag hadden we bedacht dat het leuk was om een uitstapje te maken omdat er deze week niks van de school was. Het werd Quillacollo, een dorpje verderop. Daar is elke zondagochtend een markt waar het leuk is om over heen te lopen (Bolivianen zijn volgens mij sowieso dol op markten). Zondagochtend ja, je leest het goed, en daar gingen we na een nacht feesten naartoe en het was die ochtend vroeg. Heel vroeg. (Viel wel mee hoor, maar mijn bed riep nog heel hard dat het nog láááng geen tijd was om op te staan). Het marktje was leuk en we moesten volgens onze lonely planet gidsjes ook nog echt even naar de kerk want daar zou de heilige maagd Maria zich hebben laten zien. (Urkupiña genoemd hier, dat is dus die verschijning, niet Maria) Dat is trouwens niet heel onbekend hier, dat er een verschijning van de heilige maagd Maria / heilig ander persoon zich laat zien. In de kerk was een dienst bezig, en in tegenstelling tot in Nederland zat de kerk bomvol! Ook was er een speciale ruimte waar een beeld van Urkupiña stond en waar mensen kaarsen konden plaatsen (volgens mij namen ze die van thuis mee) en die plantten ze dan in een kaarsenzee > grote tafels met overal kaarsen, geen specifieke plaatsen dus. Helaas konden we geen foto's maken, maar het was wel een leuk gezicht.
Even een Boliviaans feitje tussendoor. Ze gebruiken overal spaarlampen voor, meestal nog zonder kap ofzo dus enkel een peertje. Dat is natuurlijk heel goed, maar ook in de kerk hadden ze spaarlampen. In werkelijk elke kroonluchter (zo'n klassieke met tierelantijnen) zaten spaarlampen en dat ziet er zo vreemd uit. Vooral omdat het licht echt van dat harde witte licht is, vind een kerk toch meer iets voor klassieke lampjes met warm geel licht hahaha.
Na deze uiterst vermoeiende wandelingen vonden dat we wel een goede lunch verdiend hadden. Ze eten hier altijd warm en veel voor de lunch en het is ook heel makkelijk om voor weinig geld ergens te gaan eten. We zagen ergens een klein ‘restaurantje' waar we naar binnen gingen. Restaurant is eigenlijk een te mooie naam voor veel eetgelegenheden hier, plastic stoelen / wiebeltafels / plastic bekers zijn hier heel normaal.
Er stonden allemaal gerechten op de kaart die we niet kenden, maar er stond ook iets met pollo (kip) bij. Pollo is altijd goed dachten wij, dus dat namen we... en wat kregen we: juist! Sopa de pollo (kippensoep) met een halve kip en aardappels. Dat was niet helemaal wat we in gedachten hadden, maar het was nog niet heel verkeerd.
Daarna zouden we nog naar een ander dorpje gaan, Tiquipaya. Dit zou -volgens de lonely planet, natuurlijk- een leuk dorpje zijn met prachtige bloemen overal en het was dichtbij Quillacollo. Na veel gezoek naar de goede trufi (dat is nog niet gemakkelijk, trufi-chauffeurs praten vrij onduidelijk) zaten we in de goede trufi naar TIquipaya. Daar aangekomen gingen we vol goede moed op zoek naar bloemen, bloemen en bloemen... maar zoveel bloemen konden we niet vinden. We hebben nog eventjes verder gekeken maar buiten een slapende man op het gras in het park (vast een wilde nacht gehad) konden we niks vinden. Toen zijn we maar weer teruggegaan naar onze casas om daar weer vroeg het bed in te duiken.
De week erna was het weer tijd voor spaanse les. We zouden beginnen met de 2 andere verleden tijdsvormen en ik had al van een zuchtende en steunende Marieke gehoord dat deze niet zo fijn waren.. Ojee!
Ze hebben hier dus 3 verleden tijd vormen waar weer allemaal verschillende regeltjes aanzitten. Verwarrend is dat deze elkaar op veel manieren overlappen en dat er weer veel uitzonderingen zijn. Na veel geoefen ging het al wat beter, maar toen de profesora zei dat ik eigenlijk alles kon gebruiken omdat niks ‘fout' is, maar ze me wel ging verbeteren, toen was ik helemaal de weg kwijt hahaha. Nu gaat het gelukkig iets beter, maar ik gebruik zelf eigenlijk maar 1 verleden tijd (de makkelijkste natuurlijk, dat begrijp je ;-)). Handig is wel dat ik mensen nu wel beter kan verstaan omdat ik weet dat het een verleden tijd is, dat is altijd mooi meegenomen.
In de les hoorde ik opeens vrij harde melancholische muziek. Ik vroeg aan de lerares wat die muziek inhield, waren het stakingen (daarover meer), feestje in de ochtend (je weet het nooit) of iets anders? Bleek het te zijn dat er iemand dood was gegaan en dan wordt door die familie die muziek gedraaid zodat iedereen weet dat er iemand overleden is en de buurt kan komen condoleren. Ook reed er een auto met een mannetje rond die aan het rondschreeuwen was waar er iemand was overleden, dat schijnt hier traditie te zijn!
Over de stakingen, dat was fijn de hele week. Het openbaar vervoer (trufi's) wilde de prijzen voor een ritje verhogen van 1,5 bolivianos naar 2 bolivianos. Dat is dus een verhoging van 5 eurocent, niet veel zou je denken. Voor de mensen hier is het alleen een groot probleem omdat 50 centavos (cent) hier best veel waard is. Daar begonnen de stakingen mee, de bevolking die aan het staken was. Dat betekende geen openbaar vervoer (dat mis je hoor in een grote stad), handiger om niet naar het centrum te gaan (met stakingen kan er geweld zijn) en wegblokkades door de hele stad heen. Dit is al 2,5 week aan de gang en toen de regering het terug wilde draaien, gingen de trufichauffeurs staken dat ze hem hoog wilde houden! NEEEEEEE.
Ik weet niet of ik het al verteld had, maar Bolivianen zijn nepstakers. In het weekend staken ze namelijk niet, omdat ze dan toch al vrij hebben van werk en ze zelf ook wel lekker erop uit willen. In het weekend rijden de trufi's wel gewoon, echt heel erg. Ook als het regent stoppen de mensen met demonstreren, want ja: straks worden ze nat!
Maargoed, de crisis is op het moment van plaatsen wel weer een beetje over, de prijs is nu 1,80 geworden (vaak 2 bolivianos omdat ze geen 20 centavos terughebben) en iedereen is weer min of meer tevreden J.
Ik ben 2 weken geleden ook verhuisd naar mijn nieuwe familia. Alles ging goed, de kids in mijn oude gastgezin waren er niet heel blij mee dat hun speelmaatje ging verdwijnen, maar ik heb het hier naar mn zin. Het gezin hier is wel een stuk rijker met een hulp die 6 dagen per week voor hen werkt, kookt, schoonmaakt en andere klusjes doet. Ik hoef dus ook nooit af te wassen, dat doet Adela. Ze is heel aardig en ze kan een kwartier dubbelgelegen liggen van het lachen omdat ik een woord niet weet in het Spaans of iets verkeerd zeg.
Later meer over mijn familie want ik moet nu rennen, want we gaan over 5 minuten naar Oruro toe voor het vetste carnaval everrrrrrr! Denk aan 30.000 dansen, parades, feesten en alles er op en eraan. Fotos komen uiteraard zo snel mogelijk en het verslagje natuurlijk ook J.
Muchos besos, Lotte
Las minas de Llallagua, muy muy duro y fuerte!
¡Hola, hola!
Ja, ik hoor het jullie al zeggen: hee, die blog zou vorige week toch komen? Ik weet het, maar ik had verschillende opstartproblemen met het internet hier (toen las die mijn USB niet, daarna had het internetcafé alleen oude word en mijn bestand was natuurlijk in nieuwe word, en zo verder). Hier issie dus eindelijk, mijn verslag van de excursie naar de mijnen van Llallagua.
Afgelopen week hadden Pauline, Marieke en ik ons opgegeven voor de excursie naar de mijnen van Llallagua. Dit is een dorp waar nog een actieve mijn aanwezig is en waar bijna het hele dorp in de mijn werkt. Llallagua is hier, hoe verrassend, ook niet om de hoek, maar ik begin al te wennen aan de afstanden hier. Vrijdag om 1 uur zouden we vertrekken in de bus richting Oruro. Er ging nog 1 iemand anders mee, Heidy, een oudere Zwitserse vrouw. Na school had ik een uurtje om te eten en nog de laatste dingen voor te bereiden. Om 1 uur stonden we bij de school te wachten en ik (en de rest ook) dacht dat er een klein busje zou komen om met ons naar Llallagua te gaan. Dit was de vorige keren ook het geval. Toen bleek dat we met de gewone bus gingen (ook geen probleem) en dat die over een half uur al zou gaan. Nou zou je dat toch nooit redden, want het duurt zeker een half uur om bij de busterminal te komen. Marieke was 5 minuutjes te laat, want Karly ging weg en de familie wilde graag een foto. Dat kan hier alleen niet even snel, er moesten haren gekamd worden en leuke kleren aangetrokken worden hahaha. Toen we in de Micro zaten was Heidy niet zo blij dus de sfeer was gelijk al geweldig. Eenmaal aangekomen bij de busterminal blijkt er echt nul probleem te zijn omdat er om het kwartier een bus gaat, vanwaar die haast? Maargoed, we zaten goed en wel in de bus naar Oruro. De reis zou ongeveer 4,5 uur duren en ik denk dus nu al : Oh relaxed, maar 4,5 uur in de bus. De busreis lang kwamen er veel verkoopmevrouwen met warm eten ( het ruikt echt afschuwelijk) en drinken. Die werden dan een aantal kilometer later weer uit de bus gegooid, heel apart. In Oruro was het nog 2,5 uur naar Llallagua toe, we zaten inmiddels al een stukje hoger in de ‘altiplano'. De omgeving is hier ook meteen heel anders, veel bergen en een stuk minder groen dan rond Cochabamba. Die nacht lekker geslapen in hotel Llallagua, we waren allemaal kapot. Ik merk nu trouwens voor het eerst hoe het is om ‘groot' te zijn. Voor Boliviaanse begrippen ben ik vrij enorm, 1.75 is hier niet eens voor veel mannen weggelegd. De deuren in het hotel waren ook gemaakt voor mensen onder de 1.70 waardoor ik toch een aantal keer mijn hoofd fijn gestoten heb. Ook is het water hier bruingrijzig, komt doordat er veel meer mineralen in het water komen als het regent (en het regende hard), maar het ziet er niet heel fijn uit.
De volgende dag was het weer vroeg ‘rise and shine' en we zouden die ochtend naar de mijnen gaan, dachten we... Het bleek dat er (op zn boliviaans) nog niks geregeld was en opeens was het niet meer zeker dat we wel de mijn in konden, tuuuuurlijk. Mario de gids (die ging vanuit Cochabamba mee) heeft als brugman staan praten en met een beetje bijbetaling wilde de gids ons wel meenemen die dag. We hebben dus snel snel snel cocabladeren (dat kauwen ze hier bij het leven) en sigaretten gekocht. Cocabladeren zijn trouwens echt niet lekker, maar het schijnt goed te zijn tegen slaap, honger en buikpijn. Ook krijg je er energie van, vandaar dat de mijnwerkers dit kauwen.
In de mijn eerst een stuk gelopen. De gids heeft verschillende dingen uitgelegd, en hij werkte zelf al 30(!) jaar in de mijn. De meeste mijnwerkers werken 1 kilometer onder de grond, maar wij zijn niet helemaal naar beneden gegaan omdat er boven ook mensen werkten. Overal waar je loopt zie je kleine gaten in de berg, dit zijn gangen waar de mijnwerkers werken, heel raar om te zien. Je zou namelijk bij de helft denken dat daar nooit een persoon in zou passen. We kwamen aan bij een stuk waar het heel erg warm was, rond de 40 graden en een saunagevoel. Hier waren mijnwerkers met enkel een doekje over de edele delen aan het uitrusten van het werk. Ze werken hier soms wel 24 uur achter elkaar voordat ze de mijn uitkomen en in de hitte is het niet mogelijk om langer dan 2 uur te werken. Veel mijnwerkers wisselen elkaar dan ook af. Ook hangt er versiering in de mijn, en als ik het goed begrepen heb is dat om Tio, de duivel, te verdrijven. Ze zijn hier allemaal heel gelovig en Dios (God) is in de hemel, en de duivel zou onder de grond zitten, waar de mijnwerkers dus werken. We konden ook zelf nog een kleine gang in waar we misschien werkende mensen zouden zien (het was zaterdag en dan werken er niet veel mensen). Het was wel een beetje gevaarlijk, maar na overtuigende woorden van Marieke en Pauline ben ik toch maar meegegaan. Halverwege ben ik alleen weer omgekeerd, het zou nog 50 meter door een gang van 1,5 bij 1 meter kruipen en glijden zijn en ik voelde me toch niet helemaal prettig. Toen ik weer naar boven klauterde, merkte een mijnwerker op (ik zat voor hem, arme man want ik was langzaam) dat hij wel vond dat ik erg groot was haha. Ook mijn lieve medereizigers van max 1.65 attendeerden mij er op wanneer ik moest bukken bij het lopen J. Boven aangekomen zat Heidy op me te wachten en toen de rest veilig was teruggekomen zijn we teruggelopen. Het was best heftig om te zien waar deze mensen in werken, de omstandigheden zijn afschuwelijk en het verdient ook nog eens heel slecht. Het was dus wel een fijne realitycheck, we hebben het maar goed met het baantje bij de Appie Heijn.
Eenmaal uit de mijn hebben we gegeten en daarna zijn we gaan slapen, we waren kapot. 's Avonds zijn we weer avontuurlijk bezig geweest en hebben we *trrrrromgeroffel* lama gegeten! Het vlees was apart, heel droog en lekker knapperig (beetje aangebrand leek het). Dit met 2 gekookte eieren, maisiets (niet lekker), aardappelen en lamakaas. Het was opzich wel oke, maar als ik kan kiezen zal ik niet snel meer voor lama kiezen. Die avond nog iets gedronken bij een heel leuk cafe dat behangen was met traditionele bolivaanse doeken en met foto's, mutsen, hoeden en andere Boliviaanse dingen aan de muur.
De volgende dag hadden we nog een vrij druk programma. Eerst zouden we naar een thermaalbad gaan (uniek in bolivia volgens mij) en daarna naar de dierenmarkt en dan door naar de boerenmarkt waar we souvenirs konden kopen (of coca natuurlijk). We werden bij het thermaalbad verwacht om 6uur in de ochtend en dan hadden we een uur een privébad. We dachten al helemaal aan een heerlijk warm bad met sauna en de sauna was inderdaad ook heerlijk... het bad had alleen een grijzige kleur water. Mario heeft ons ervan overtuigd dat het prima was om in te zwemmen en dat het ook schoon was, maar helaas was het ook niet zo warm. Toch was het lekker in de vroege ochtend !
Daarna naar de boerenmarkt. Handig om eerst te weten is dat we zelf een unieke attractie waren in het dorp zelf. Blanke mensen zijn hier niet vaak te zien, dus ik denk dat het halve dorp een verdraaide nek heeft om ons te kunnen zie. Het valt me nog mee dat er geen ongelukken gebeurd zijn, want mensen liepen ook echt terug om eens goed te kijken en te mompelen ‘ah gringos, muy bonito!' en wij zwaaiden dan maar lief. De boerenmarkt dus: We kwamen aanlopen en de koeien, ezels en lama's waren ineens absoluut oninteressant, de vleeskeuring van ons was begonnen. Toen we als rasechte toeristen natuurlijk ook nog op de foto gingen met lama's was het natuurlijk helemaal mooi en het werd een beetje genant. De markt zelf was niet heel spannend, dus we zijn HUP naar de boerenmarkt gegaan = souvenirs here we come!
De mannen in het dorp lopen allemaal met een puntmuts op met felle kleurtjes. Iedereen draagt hier trouwens een hoofddeksel voor de straling van de zon (je zit hoog op meer dan 4000 meter) en de mannen dus een soort puntmuts. Deze kan je ook in verschillende winkeltjes kopen en zijn ook helemaal niet voor toeristen bedoeld, maar je zou het zo denken. Veel mutsen waren helemaal origineel etc en sommigen probeerden ons ook nog af te zetten, waardoor prijzen wel uitkwamen op 30euro voor 1 muts. Na goed zoeken kwamen we bij een normaal winkeltje met normale prijzen en heb ik een fijne kaboutermuts (daar lijk je echt op) uitgezocht. Nog wat andere spulletjes gekocht en toen was het tijd om te gaan, weer 7,5 uur plezier in de bus!
Het was echt heel erg leuk en indrukwekkend, vandaar dat dit verhaal ook weer vrij veel is om te lezen.
Dit weekend is mijn laatste weekend bij gastfamilie 1, en dan over naar nummer 2! Hoe en wat weet ik nog niet precies en een verslag van de afgelopen weken komt volgende week weer ergens, geen spannende excursies dus nu kan ik 2 weken wel in 1 verslag proppen!
EN EN EN: eindelijk, na veel gezeur bij telefoonprovider nummer 1 ben ik overgestapt naar een andere waardoor het zowaar mogelijk is om naar NL te smsen en dat ze ook aankomen bij een aantal nummers (dat is hier redelijk speciaal volgens mij) en smsjes te ontvangen en dat die bij mij aankomen (nog specialer). Daarom kan ik jullie met gepaste trots mijn nieuwe Boliviaanse nummer geven haha : 0059175930422
Hasta luego!